کارخانه آسفالت | اجزا، عملکرد و فرآیند تولید
کارخانه آسفالت یکی از مهمترین تأسیسات عمرانی در پروژههای راهسازی است. این مجموعه صنعتی وظیفه دارد تا مخلوط آسفالتی گرم را طبق طرح اختلاط مشخص، با دقت بالا و در حجم زیاد تولید کند. کیفیت و دوام پروژههای آسفالتی، تا حد زیادی به عملکرد دقیق این کارخانه وابسته است.
? انواع کارخانه آسفالت
کارخانههای آسفالت بهطور کلی به دو نوع اصلی تقسیم میشوند:
1. کارخانه آسفالت بچینگ پلنت (Batch Plant)
فرآیند: مصالح در دستههای مشخص اندازهگیری، گرم و مخلوط میشوند.
ویژگی: امکان کنترل دقیقتر بر طرح اختلاط، مناسب برای پروژههای با کیفیت بالا.
2. کارخانه آسفالت درام میکس (Continuous Drum Mix)
فرآیند: اختلاط مصالح و قیر به صورت پیوسته و در یک درام انجام میگیرد.
ویژگی: ظرفیت تولید بالا، مناسب برای پروژههای بزرگ و سرعتی.
? اجزای اصلی کارخانه آسفالت به همراه توضیح تخصصی هر بخش
1. فیدر سرد (Cold Feed Bins)
وظیفه: ذخیره و تغذیه مصالح سنگی اولیه با دانهبندیهای مختلف.
توضیح فنی: شامل چندین مخزن مجزا است. هر فیدر مجهز به دربهای تنظیم جریان، موتور ویبراتور و نوار نقاله خروجی جهت کنترل دقیق نرخ تغذیه است. کنترل حجم ورودی توسط این بخش تأثیر مستقیم بر دقت طرح اختلاط دارد.
2. نوار نقاله تغذیه (Feeding Conveyor Belt)
وظیفه: انتقال مصالح از فیدرها به درام خشککن یا بالابر.
جزئیات: مجهز به سیستم توزین دینامیکی برای کنترل دقیق تناژ و سرعت انتقال.
3. خشککن دوار (Rotary Dryer Drum)
وظیفه: خشککردن مصالح و گرمکردن آنها برای مخلوط شدن با قیر.
توضیح تخصصی: درام با زاویه ملایم شیبدار میچرخد و مصالح در آن با هوای گرم تماس مستقیم دارند. داخل درام از تیغههایی برای بالا بردن و پخش یکنواخت مصالح استفاده میشود.
4. مشعل صنعتی (Industrial Burner)
وظیفه: تأمین حرارت لازم جهت گرمکردن مصالح داخل درام.
ویژگیها: مشعلها معمولاً دوگانهسوز (گاز / گازوئیل) هستند و قابلیت تنظیم شعله، کنترل دما و کاهش آلایندهها دارند. کنترل دمای شعله توسط PLC انجام میگیرد.
5. سیستم جمعآوری گرد و غبار (Dust Collector)
انواع رایج:
سیکلون (Cyclone): جداسازی ذرات درشتتر به روش گریز از مرکز.
بگ فیلتر (Baghouse): فیلتر کیسهای جهت جذب ذرات ریز و جلوگیری از آلودگی هوا.
توضیح: این سیستم با کاهش گردوغبار، هم سلامت محیط زیست را حفظ میکند و هم از اتلاف فیلر جلوگیری میشود.
6. الک ارتعاشی (Vibrating Screen)
وظیفه: دانهبندی مصالح بر اساس اندازه مش.
ویژگیها: الکها چندطبقه هستند (معمولاً 3 یا 4 طبقه)، مصالح روی آنها حرکت کرده و در سیلوهای گرم طبقهبندی میشوند.
7. سیلوهای مصالح گرم (Hot Aggregate Bins)
وظیفه: ذخیره مصالح پس از دانهبندی تا زمان توزین.
ویژگی: هر سیلو دارای درپوشهای خروجی با کنترل پنوماتیک است که مصالح را به واحد توزین منتقل میکند.
8. توزین مصالح و قیر (Weighing Units)
شامل:
ترازوی مصالح: برای هر دانهبندی.
ترازوی قیر: برای قیر گرم.
ترازوی فیلر: برای گرد سنگ یا افزودنیها.
دقت بالا: سیستم توزین دیجیتال با سلولهای بار (Load Cells) و کنترلگر PLC ترکیب وزنها را با دقت بالا تضمین میکند.
9. میکسر (Mixer)
وظیفه: ترکیب مصالح، قیر و فیلر در زمان مشخص.
توضیح تخصصی: میکسرها دارای دو شفت متقابل با تیغههای مارپیچی هستند که مخلوطی همگن و یکنواخت تولید میکنند. سیستم تزریق قیر نیز در این واحد قرار دارد.
10. مخازن قیر (Bitumen Storage Tanks)
ویژگیها:
عایقبندی شده با پشم سنگ و روکش آلومینیومی.
دارای سیستم حرارتی (روغن داغ یا المنت برقی).
سیستم همزن و نشانگر دما و سطح.
11. سیستم افزودنیها (Additives System)
وظیفه: افزودن موادی مانند الیاف پلیپروپیلن، پلیمرها یا افزودنیهای ضد قیرزدگی.
کاربرد: افزایش دوام، مقاومت حرارتی و کاهش ترکخوردگی آسفالت.
12. سیلو ذخیره آسفالت (Finished Asphalt Silo)
وظیفه: نگهداری آسفالت تولید شده تا زمان تخلیه در کامیون.
ویژگی: عایق حرارتی، دارای همزن و دریچه تخلیه با کنترل اتوماتیک.
13. اتاق کنترل مرکزی (Control Cabin)
ویژگیها:
مجهز به سیستم اتوماسیون و PLC.
مانیتورینگ دما، دبی قیر، درصد اختلاط، فشار، وضعیت سیستمها و هشدارها.
امکان ثبت و چاپ گزارش تولید.
